Είναι Κυριακή απόγευμα. Οι δουλειές και οι υποχρεώσεις του Σαββατοκύριακου έχουν σχεδόν τελειώσει και, θεωρητικά, απομένουν μερικές ώρες ξεκούρασης. Αντί όμως να χαλαρώσετε, αρχίζετε να σκέφτεστε τις υποχρεώσεις της Δευτέρας, τα email που σας περιμένουν, εκείνη τη συνάντηση που δεν θέλετε να κάνετε και όλα όσα πρέπει να χωρέσουν στην εβδομάδα που ξεκινά. Ως φυσικό επακόλουθο, η διάθεσή σας πέφτει και το άγχος χτυπά κόκκινο, χωρίς καν να έχει ακόμα ξεκινήσει η εβδομάδα.
Αν αυτή η εικόνα σάς φαίνεται γνώριμη, δεν είστε οι μόνοι. Πρόκειται για τα λεγόμενα «Sunday Scaries», το άγχος δηλαδή που εμφανίζεται καθώς το Σαββατοκύριακο πλησιάζει στο τέλος του και η Δευτέρα είναι μια ανάσα μακριά. Είναι τόσο συχνό το φαινόμενο, που πρόσφατη μελέτη από το University of Exeter έδειξε ότι το 79% των ανθρώπων βιώνουν ή έχουν βιώσει κάποια στιγμή τα λεγόμενα «Sunday Night Blues». Ακόμα πιο ενδιαφέρον είναι ότι τα επίπεδα ενέργειας βρέθηκαν χαμηλότερα την Κυριακή το βράδυ απ’ ό,τι τη Δευτέρα το βράδυ.
Η Robyne Hanley-Dafoe, Ed.D., συγγραφέας και μελετήτρια της ψυχικής ανθεκτικότητας, εξηγεί σε άρθρο της στο Psychology Today γιατί εμφανίζεται αυτό το παράξενο κυριακάτικο άγχος και προτείνει τρόπους για να μην αφήνουμε τη Δευτέρα να μας «κλέβει» την τελευταία ημέρα του Σαββατοκύριακου.
Τι είναι τα «Sunday Scaries»;
Όπως εξηγεί η Robyne Hanley-Dafoe, ο όρος περιγράφει εκείνο το γνώριμο αίσθημα ανησυχίας, έντασης ή δυσφορίας που μπορεί να αρχίσει να εμφανίζεται από το απόγευμα της Κυριακής. Στην ουσία πρόκειται για μια μορφή προσδοκώμενου στρες: Δεν αντιδρούμε σε κάτι που συμβαίνει εκείνη τη στιγμή, αλλά σε όσα πιστεύουμε ότι πρόκειται να συμβούν.
«Σε ορισμένους εκδηλώνεται με ευερεθιστότητα. Άλλοι δεν μπορούν να σταματήσουν να σκέφτονται τις υποχρεώσεις της επόμενης ημέρας, ενώ κάποιοι δυσκολεύονται ακόμη και να κοιμηθούν» συμπληρώνει. Παρότι σχετίζεται με την εργασία, δεν αφορά μόνο τους εργαζόμενους. Μαθητές, φοιτητές, γονείς και φροντιστές μπορεί να βιώνουν τη δική τους εκδοχή του κυριακάτικου άγχους, καθώς σκέφτονται όσα τους περιμένουν την επόμενη εβδομάδα.
Γιατί η Κυριακή μάς αγχώνει τόσο
Ο εγκέφαλος προσπαθεί συνεχώς να προβλέψει τι θα συμβεί στη συνέχεια, ώστε να μας προετοιμάσει για πιθανές δυσκολίες. Όταν λοιπόν αρχίζουμε να σκεφτόμαστε τον φόρτο εργασίας, τις εκκρεμότητες και την προσπάθεια να συνδυάσουμε προσωπικές και επαγγελματικές υποχρεώσεις, το σύστημα συναγερμού μπορεί να ενεργοποιηθεί προτού καν φτάσει η Δευτέρα.
Σύμφωνα με τη Hanley-Dafoe, τρεις παράγοντες φαίνεται να παίζουν καθοριστικό ρόλο:
Η αβεβαιότητα: Δεν γνωρίζουμε ακριβώς τι θα φέρει η εβδομάδα και το μυαλό έχει την τάση να συμπληρώνει μόνο του τα κενά, τις περισσότερες φορές με τα χειρότερα σενάρια, που μπορεί και να μην γίνουν ποτέ.
Η αίσθηση ότι χάνουμε τον έλεγχο: Το Σαββατοκύριακο χαλαρώνουμε και το νοητικό φορτίο συνήθως μειώνεται. Η επιστροφή στις αποφάσεις, στις προθεσμίες, στα email και στις πολλαπλές υποχρεώσεις μπορεί έτσι να φαίνεται ακόμη πιο απαιτητική.
Η πίεση να είμαστε ξανά αποδοτικοί: Η Δευτέρα απαιτεί να μπούμε ξανά σε ρυθμούς απόδοσης, πολλές φορές χωρίς να έχουμε προλάβει να ανακάμψουμε πραγματικά από την προηγούμενη εβδομάδα. Αν μάλιστα το Σαββατοκύριακο δεν ήταν τόσο ξεκούραστο όσο περιμέναμε, η νέα εβδομάδα μπορεί να μας βρίσκει ήδη εξαντλημένους.
5 τρόποι για να μην αφήσετε τη Δευτέρα να σας «κλέψει» την Κυριακή
Η ειδικός προτείνει πέντε απλές κινήσεις που μπορούν να περιορίσουν το άγχος και να κάνουν τη μετάβαση στη νέα εβδομάδα πιο ομαλή.
1. Βρείτε τι ακριβώς σας αγχώνει
Αντί για το γενικό «δεν θέλω να έρθει η Δευτέρα», προσπαθήστε να εντοπίσετε την πραγματική πηγή της ανησυχίας. Είναι μια παρουσίαση; Μια δύσκολη συνάντηση; Όταν το άγχος αποκτήσει συγκεκριμένο όνομα, παύει να είναι μια αόριστη απειλή και γίνεται ένα πρόβλημα που μπορούμε να διαχειριστούμε. «Το νευρικό μας σύστημα θα μας δώσει σήματα και ενδείξεις που αξίζει να προσέξουμε. Είναι δική μας δουλειά να τα χρησιμοποιήσουμε ως πληροφορίες».
2. Κάντε τη Δευτέρα μικρότερη
Δεν χρειάζεται να λύσετε ολόκληρη την εβδομάδα από την Κυριακή το βράδυ. Μια απλή πρακτική είναι, πριν φύγετε από τη δουλειά την Παρασκευή, να σημειώσετε τις τρεις σημαντικότερες υποχρεώσεις της Δευτέρας. Έτσι, δεν χρειάζεται να τις κουβαλάτε στο μυαλό σας όλο το Σαββατοκύριακο.
3. Εμπιστευτείτε περισσότερο τον εαυτό σας
Το να προσπαθείτε να προβλέψετε κάθε πιθανό πρόβλημα δεν σημαίνει ότι είστε καλύτερα προετοιμασμένοι. Τις περισσότερες φορές, σημαίνει απλώς ότι ανησυχείτε περισσότερο. «Θυμηθείτε πόσες δύσκολες εβδομάδες έχετε ήδη αντιμετωπίσει. Δεν χρειάζεται να γνωρίζετε από πριν όλα όσα θα συμβούν για να εμπιστευτείτε ότι θα μπορέσετε να τα διαχειριστείτε όταν έρθουν» τονίζει.
4. Κρατήστε κάτι όμορφο για την Κυριακή
Αν η Κυριακή έχει μετατραπεί αποκλειστικά σε ημέρα προετοιμασίας για τη Δευτέρα, αλλάξτε το σενάριο, συμβουλεύει η ειδικός. Ένας περίπατος, μια αγαπημένη σειρά, ένα γεύμα με φίλους ή ένα καλό βιβλίο μπορούν να δημιουργήσουν κάτι που θα περιμένετε με ευχαρίστηση.
5. Αναρωτηθείτε μήπως δεν φταίει η Κυριακή
Αν το αίσθημα δυσφορίας επιστρέφει κάθε εβδομάδα και είναι έντονο, ίσως αξίζει να κοιτάξετε βαθύτερα. Ένας μη διαχειρίσιμος φόρτος εργασίας, ένας δύσκολος προϊστάμενος, η έλλειψη αναγνώρισης ή μια δουλειά που δεν προσφέρει πλέον νόημα μπορεί να βρίσκονται πίσω από το κυριακάτικο άγχος.
«Δεν χρειάζεται κάθε εργασία να είναι η “δουλειά των ονείρων μας”. Όταν όμως η σκέψη της επιστροφής προκαλεί σταθερά έντονη δυσφορία, ίσως το μήνυμα που χρειάζεται να ακούσουμε είναι “κάτι εδώ χρειάζεται να αλλάξει”» σημειώνει η ειδικός.
Μην αφήνετε τη Δευτέρα να αρχίζει από την Κυριακή
Η Hanley-Dafoe κάνει μια σημαντική διάκριση: άλλο προετοιμασία και άλλο ανησυχία. Όταν λοιπόν μια σκέψη για τη δουλειά εμφανιστεί την Κυριακή, αναρωτηθείτε: «Υπάρχει κάτι που μπορώ πραγματικά να κάνω γι’ αυτό τώρα;». Αν υπάρχει, κάντε το. Αν όχι, σημειώστε το και αφήστε το για τη Δευτέρα. Γιατί, όπως εύστοχα επισημαίνει η ίδια, η Κυριακή είναι μία ημέρα της ζωής μας και όχι απλώς η «αίθουσα αναμονής» της Δευτέρας.
Πηγή: www.ygeiamou.gr
