Για χρόνια, ο Μπραντ Πιτ μιλούσε ανοιχτά για την απόφασή του να απέχει από το αλκοόλ και για τη βοήθεια που είχε βρει στους Ανώνυμους Αλκοολικούς. Μετά από 7 χρόνια αποχής, όμως, αποκάλυψε ότι άρχισε και πάλι να πίνει, υποστηρίζοντας ότι προσπαθεί να το κάνει με μέτρο.

Η παραδοχή του 62χρονου ηθοποιού σε νέα συνέντευξή του στο Esquire προκάλεσε συζήτηση, όχι μόνο γύρω από τη δική του σχέση με το αλκοόλ, αλλά και για ένα πολύ ευρύτερο ζήτημα: Είναι η πλήρης αποχή ο μοναδικός δρόμος για έναν άνθρωπο που στο παρελθόν αντιμετώπισε προβλήματα με το αλκοόλ ή μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να επιστρέψει στην ελεγχόμενη κατανάλωση;

Ο ίδιος ο Πιτ περιγράφει τη σημερινή σχέση του με το αλκοόλ ως πολύ πιο συγκρατημένη. Παραδέχεται ότι κάποιες φορές αισθάνθηκε υπερβολική αυτοπεποίθηση, ήπιε περισσότερο και διαπίστωσε ότι αυτό δεν ήταν καλό για τον ίδιο. «Μπορώ να πιω μερικά ποτά. Αλλά δεν μπορώ να πιω πολύ. Πρέπει να το αντιμετωπίζω με σοβαρότητα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η περίπτωση του διάσημου ηθοποιού γίνεται αφορμή για την Peg O’Connor, Ph.D., καθηγήτρια Φιλοσοφίας στο Gustavus Adolphus College στο St. Peter της Μινεσότα, η οποία έχει εστιάσει μεγάλο μέρος του έργου της τα τελευταία χρόνια στον εθισμό και στο τραύμα, να εξετάσει σε άρθρο της στο Psychology Today το δύσκολο όριο ανάμεσα στην αποχή, τη νηφαλιότητα, την υποτροπή και την ανάρρωση.

Σημαίνει πάντα υποτροπή η επιστροφή στο ποτό;

Σύμφωνα με την ειδικό, η απάντηση στο παραπάνω ερώτημα εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από το πώς ορίζεται η ανάρρωση. Στη φιλοσοφία που έχει επικρατήσει στους Ανώνυμους Αλκοολικούς (ΑΑ), η αποχή από το αλκοόλ συνδέεται στενά με τη νηφαλιότητα και την ανάρρωση. Υπό αυτό το πρίσμα, η επιστροφή στην κατανάλωση αλκοόλ έπειτα από χρόνια αποχής μπορεί να θεωρηθεί υποτροπή.

Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία στην περίπτωση του Πιτ, καθώς ο ηθοποιός είχε μιλήσει δημόσια για τη συμμετοχή του στους ΑΑ μετά το διαζύγιό του από την Αντζελίνα Τζολί και για τη βοήθεια που είχε λάβει εκεί.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει η O’Connor, η εμπειρία ενός διάσημου ανθρώπου δεν μπορεί να μετατρέπεται σε απόδειξη υπέρ ή κατά μιας ολόκληρης προσέγγισης. Ο δημοφιλής ηθοποιός δεν εκπροσωπεί τους Ανώνυμους Αλκοολικούς και η προσωπική του πορεία δεν μπορεί να αποδείξει ούτε ότι το συγκεκριμένο μοντέλο λειτουργεί ούτε ότι απέτυχε. «Οι εμπειρίες του δεν πρέπει να έχουν μεγαλύτερο βάρος από ό,τι οποιουδήποτε άλλου» λέει χαρακτηριστικά.

Η λογική της «μείωσης της βλάβης»

Η ίδια αναφέρει και μια διαφορετική προσέγγιση της διακοπής του αλκοόλ: τη μείωση της βλάβης. Σε αυτό το μοντέλο, στόχος δεν είναι υποχρεωτικά η απόλυτη αποχή, αλλά ο περιορισμός των αρνητικών συνεπειών που συνδέονται με τη χρήση μιας ουσίας. Η μείωση της ποσότητας ή της συχνότητας, η αποφυγή επικίνδυνων συμπεριφορών και η βελτίωση της καθημερινής λειτουργικότητας μπορούν να αποτελέσουν ουσιαστικά βήματα.

Η O’Connor έχει επισημάνει ότι υπάρχει σήμερα έντονη συζήτηση γύρω από το τι ακριβώς σημαίνουν οι όροι «νηφαλιότητα» και «ανάρρωση». Οι προσεγγίσεις μείωσης της βλάβης, για παράδειγμα, δεν ταυτίζουν απαραίτητα την ανάρρωση με την πλήρη αποχή.

Υπό αυτή την οπτική, η παραδοχή του Πιτ ότι αναγνωρίζει πότε η κατανάλωση ξεπερνά τα δικά του όρια και προσπαθεί να αποφεύγει τις μεγάλες ποσότητες βρίσκεται πιο κοντά στη φιλοσοφία της μείωσης της βλάβης. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι η ελεγχόμενη κατανάλωση αποτελεί ασφαλή ή κατάλληλη επιλογή για κάθε άνθρωπο με ιστορικό προβληματικής χρήσης αλκοόλ. Οι ανάγκες και οι κίνδυνοι διαφέρουν σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Η ανάρρωση δεν ακολουθεί πάντα ευθεία γραμμή

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία που αναφέρει η ειδικός είναι ότι η ανάρρωση από τον εθισμό δεν αποτελεί απαραίτητα μια ευθύγραμμη διαδικασία. Οι ανάγκες ενός ανθρώπου μπορούν να μεταβάλλονται με τον χρόνο, όπως μπορούν να αλλάξουν και οι θεραπευτικές επιλογές του.

Όπως εξηγεί, κάποιος μπορεί να προσπαθήσει αρχικά να περιορίσει την κατανάλωση και στη συνέχεια να διαπιστώσει ότι χρειάζεται πλήρη αποχή. Κάποιος άλλος μπορεί να χρειαστεί φαρμακευτική υποστήριξη. Σε ορισμένα θεραπευτικά μοντέλα, πάλι, η μείωση της χρήσης και των συνεπειών της μπορεί να αποτελεί μέρος της διαδικασίας ανάρρωσης.

Τέλος, ακόμα και τα κίνητρα ενός ανθρώπου για αποχή μπορούν να μεταβάλλονται με την πάροδο του χρόνου. Γι’ αυτό και η επιλογή του Μπραντ Πιτ δεν μπορεί να αποτελέσει «οδηγό» για άλλους ανθρώπους με προβλήματα χρήσης αλκοόλ.

Πηγή: www.ygeiamou.gr