Χαμηλά σε θερμίδες και πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, τα μανιτάρια μπορούν να προσφέρουν σημαντικά οφέλη στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής.

Τα μανιτάρια δεν είναι απλώς ένα νόστιμο συνοδευτικό ή ένα υλικό που χαρίζει ξεχωριστή γεύση στα πιάτα. Αποτελούν μια τροφή με χαμηλή περιεκτικότητα σε θερμίδες και λιπαρά, ενώ παράλληλα παρέχουν φυτικές ίνες, βιταμίνες, μέταλλα και άλλες βιοδραστικές ενώσεις.

Από την υποστήριξη της υγείας του εντέρου μέχρι την αντιοξειδωτική τους δράση, η συστηματική κατανάλωση μανιταριών έχει συσχετιστεί με μια σειρά από πιθανά οφέλη για την υγεία.

Ποια είναι αυτά;

1. Έχουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες Η χρόνια φλεγμονή έχει συνδεθεί με την εμφάνιση και την εξέλιξη αρκετών χρόνιων παθήσεων, μεταξύ των οποίων τα καρδιαγγειακά νοσήματα, ορισμένες μορφές αρθρίτιδας και ο καρκίνος.

Τα μανιτάρια περιέχουν διάφορες βιοδραστικές ενώσεις, στις οποίες αποδίδονται αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες. Ωστόσο, η επίδρασή τους στην ανθρώπινη υγεία εξαρτάται από το είδος των μανιταριών, την ποσότητα που καταναλώνεται και συνολικά τη διατροφή.

2. Προσφέρουν αντιοξειδωτικές ουσίες Τα μανιτάρια περιέχουν αντιοξειδωτικές ενώσεις, οι οποίες συμβάλλουν στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες.

Το οξειδωτικό στρες προκαλείται όταν υπάρχει ανισορροπία μεταξύ των ελεύθερων ριζών και της ικανότητας του οργανισμού να τις εξουδετερώνει. Η διαδικασία αυτή έχει συσχετιστεί με διάφορες χρόνιες παθήσεις, γι’ αυτό και μια διατροφή πλούσια σε τρόφιμα με αντιοξειδωτικά συστατικά θεωρείται σημαντική για τη συνολική υγεία.

Δείτε επίσης: Μια χούφτα ξηροί καρποί την ημέρα μπορεί να μας προστατεύουν από την υπέρταση

3. Μπορούν να συμβάλουν σε καλύτερο λιπιδαιμικό προφίλ Η υψηλή LDL χοληστερόλη αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα μανιτάρια περιέχουν φυτικές ίνες και άλλες βιοδραστικές ενώσεις που έχουν μελετηθεί για πιθανή επίδραση στα επίπεδα χοληστερόλης και άλλων λιπιδίων στο αίμα.

Τα διαθέσιμα δεδομένα είναι ενθαρρυντικά, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η κατανάλωση μανιταριών μπορεί από μόνη της να αντιμετωπίσει την υψηλή χοληστερόλη. Αποτελούν, ωστόσο, μια καλή επιλογή για μια συνολικά καρδιοπροστατευτική διατροφή.

4. Υποστηρίζουν την υγεία του εντέρου Τα μανιτάρια περιέχουν φυτικές ίνες και β-γλυκάνες, συστατικά που μπορούν να υποστηρίξουν τη φυσιολογική λειτουργία του πεπτικού συστήματος.

Οι φυτικές ίνες συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του εντέρου και στη φυσιολογική κινητικότητα, ενώ ορισμένα συστατικά των μανιταριών μπορούν να λειτουργήσουν ως υπόστρωμα για τα βακτήρια του εντέρου, επηρεάζοντας το μικροβίωμα.

5. Έχουν συσχετιστεί με χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου Ορισμένες μελέτες έχουν βρει συσχέτιση μεταξύ της υψηλότερης κατανάλωσης μανιταριών και χαμηλότερου κινδύνου εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου.

Οι ερευνητές εξετάζουν τον πιθανό ρόλο των αντιοξειδωτικών και αντιφλεγμονωδών ενώσεων που περιέχουν. Ωστόσο, χρειάζονται περισσότερα δεδομένα για να αποσαφηνιστεί εάν υπάρχει άμεση προστατευτική δράση και ποιοι ακριβώς μηχανισμοί ευθύνονται για αυτήν.

Σε κάθε περίπτωση, τα μανιτάρια μπορούν να αποτελέσουν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής που περιλαμβάνει ποικιλία λαχανικών, φρούτων, οσπρίων και δημητριακών ολικής άλεσης.

6. Μπορούν να βοηθήσουν στον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης Ορισμένες ενώσεις που περιέχονται στα μανιτάρια, όπως οι πολυφαινόλες και οι πολυσακχαρίτες, έχουν μελετηθεί για πιθανές επιδράσεις στην αρτηριακή πίεση.

Παράλληλα, τα μανιτάρια αποτελούν πηγή καλίου, ενός μετάλλου που συμβάλλει στη φυσιολογική λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος και στην ισορροπία των υγρών του οργανισμού.

Δεν αποτελούν θεραπεία για την υπέρταση, μπορούν όμως να ενταχθούν σε ένα διατροφικό πρότυπο που ευνοεί την καλή καρδιαγγειακή υγεία.

Δείτε επίσης: Λεμόνια: Πως να πίνουμε τον χυμό τους για να υποστηρίξουμε το ανοσοποιητικό μας σύστημα

7. Έχουν μελετηθεί για τις αντιμικροβιακές τους ιδιότητες Εργαστηριακές και άλλες πρώιμες μελέτες έχουν δείξει ότι ορισμένες ενώσεις των μανιταριών μπορεί να παρουσιάζουν αντιμικροβιακή δράση.

Παράλληλα, τα θρεπτικά συστατικά τους συμβάλλουν στη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι η κατανάλωση μανιταριών μπορεί να προλάβει ή να θεραπεύσει λοιμώξεις. Τα σχετικά ερευνητικά δεδομένα βρίσκονται ακόμη υπό διερεύνηση.

8. Είναι μια καλή επιλογή για όσους προσέχουν το σάκχαρό τους Τα μανιτάρια έχουν χαμηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες και σάκχαρα και μπορούν να αποτελέσουν μια χορταστική επιλογή με λίγες θερμίδες.

Η ένταξή τους σε γεύματα αντί τροφίμων με περισσότερους επεξεργασμένους υδατάνθρακες μπορεί να βοηθήσει στη δημιουργία μιας πιο ισορροπημένης διατροφής. Υπάρχουν επίσης ενδείξεις από έρευνες ότι ορισμένες ενώσεις των μανιταριών ενδέχεται να επηρεάζουν τον μεταβολισμό της γλυκόζης, όμως απαιτούνται περισσότερες μελέτες σε ανθρώπους.

Μπορούν να αντικαταστήσουν το κρέας; Χάρη στην ιδιαίτερη, «κρεατώδη» υφή τους, τα μανιτάρια χρησιμοποιούνται συχνά ως υποκατάστατο του κρέατος, ιδιαίτερα σε χορτοφαγικά και φυτικά γεύματα.

Ωστόσο, χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση: τα μανιτάρια δεν αποτελούν διατροφικά ισοδύναμο του κρέατος ως προς την πρωτεΐνη. Μπορούν να προσθέσουν όγκο, γεύση και υφή σε ένα γεύμα, αλλά όταν αντικαθιστούν το κρέας είναι καλό η πρωτεΐνη να προέρχεται και από άλλες πηγές, όπως όσπρια, αυγά, γαλακτοκομικά ή άλλες φυτικές τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνη.

Δείτε επίσης: Το σκόρδο μπορεί να μειώσει τη χοληστερόλη – Γιατί είναι καλύτερα να το τρώμε ωμό

Τι θρεπτικά συστατικά περιέχουν; Τα μανιτάρια είναι χαμηλά σε θερμίδες και λιπαρά και παρέχουν μικρές ποσότητες πρωτεΐνης, φυτικών ινών, καλίου, βιταμινών και άλλων μικροθρεπτικών συστατικών.

Ενδεικτικά, πέντε μεσαίου μεγέθους μανιτάρια παρέχουν περίπου:

  • 20 θερμίδες
  • 3 γρ. υδατανθράκων
  • 1 γρ. φυτικών ινών
  • 3 γρ. πρωτεΐνης
  • 0 γρ. λιπαρών
  • 0 γρ. σακχάρων
  • 15 mg νατρίου
  • 300 mg καλίου

Η ακριβής διατροφική αξία, βέβαια, διαφέρει ανάλογα με το είδος και την ποσότητα των μανιταριών.

Τι πρέπει να προσέχετε Τα μανιτάρια του εμπορίου θεωρούνται γενικά ασφαλή όταν έχουν αγοραστεί, αποθηκευτεί και μαγειρευτεί σωστά. Ωστόσο, σε ορισμένα άτομα μπορεί να προκαλέσουν γαστρεντερικές ενοχλήσεις, όπως φούσκωμα και αυξημένα αέρια. Αυτό μπορεί να σχετίζεται τόσο με τις φυτικές ίνες όσο και με ορισμένους υδατάνθρακες που περιέχουν.

Παράλληλα, όπως συμβαίνει με όλα τα φρέσκα τρόφιμα, είναι σημαντικό να τηρούνται οι κανόνες υγιεινής και σωστής αποθήκευσης, ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος τροφικής δηλητηρίασης.

Προσοχή στα άγρια μανιτάρια

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα άγρια μανιτάρια. Ορισμένες δηλητηριώδεις ποικιλίες μοιάζουν πολύ με βρώσιμες και η κατανάλωσή τους μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση, με πιθανή βλάβη στο ήπαρ, τα νεφρά ή άλλα όργανα.

Για τον λόγο αυτό, δεν πρέπει να καταναλώνετε άγρια μανιτάρια εάν δεν έχει προηγηθεί αξιόπιστη ταυτοποίησή τους από ειδικό. Η αγορά μανιταριών από αξιόπιστους προμηθευτές είναι ο ασφαλέστερος τρόπος για να απολαύσετε τα διατροφικά τους οφέλη.

Τα μανιτάρια αποτελούν μια θρεπτική και ευέλικτη τροφή που μπορεί εύκολα να ενταχθεί σε μια ισορροπημένη διατροφή. Είναι χαμηλά σε θερμίδες και λιπαρά, ενώ παρέχουν φυτικές ίνες, κάλιο και διάφορες βιοδραστικές ενώσεις.

Παρότι αρκετές έρευνες έχουν αναδείξει πιθανά οφέλη για την καρδιαγγειακή υγεία, το έντερο και τη γενικότερη προστασία του οργανισμού, δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως «θεραπεία» ή ως τρόφιμο που από μόνο του προλαμβάνει ασθένειες. Η συνολική ποιότητα της διατροφής και ο τρόπος ζωής παραμένουν οι σημαντικότεροι παράγοντες για την υγεία.

Πηγή: VeryWellHealth / Φωτογραφία iStock

Πηγή: www.iatropedia.gr